Trí tuệ nhân tạo: Tương lai của thành phố thông minh

(ictdanang) – Trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ tạo ra tư duy mới, hơi thở mới của đô thị; giúp đem đến những hiểu biết sâu sắc, phân tích chính xác, và cung cấp thông tin đáng tin cậy từ hạ tầng dịch vụ đô thị như hệ thống giao thông, điều hành thành phố đến các dịch vụ kết nối đến người dân.

Tại Hội nghị quốc tế “Trí tuệ nhân tạo dành cho cuộc sống” (AI4LIFE), lần đầu tiên được tổ chức tại Việt Nam, với sự tham gia của hơn 40 diễn giả là những chuyên gia hàng đầu trong và ngoài nước, diễn ra tại Đại học Công nghệ, Đại học Quốc gia Hà Nội trong ba ngày từ 9 đến 11/5/2018 vừa qua, Thứ trưởng Bộ KH&CN, TS Bùi Thế Duy khẳng định: Bộ KH&CN luôn đồng hành cùng các doanh nghiệp, các nhà nghiên cứu trong việc định hướng phát triển ứng dụng trí tuệ nhân tạo vào đời sống tại Việt Nam.

Thứ trưởng cũng khẳng định việc lấy doanh nghiệp làm trung tâm phát triển, kết nối với các trường đại học, các viện nghiên cứu, các chuyên gia để tạo ra những sản phẩm ứng dụng thông minh phục vụ và nâng cao chất lượng cuộc sống là chủ trương lớn của Đảng, Nhà nước trong việc áp dụng thành tựu của CMCN 4.0 tại Việt Nam hiện nay.

Trí tuệ nhân tạo sẽ tạo ra tuy duy mới, hơi thở mới của đô thị…

Trong một chương trình giao lưu với Cộng đồng startup với chủ đề: “Sức mạnh trí tuệ nhân tạo trong cuộc Cách mạng công nghiệp 4.0″ diễn ra cách đây không lâu tại Đà Nẵng, ông Lê Nhân Tâm – Giám đốc SmartCity Lab – Tập đoàn VNPT cho rằng, trí tuệ nhân tạo sẽ tạo ra tuy duy mới, hơi thở mới của đô thị…

Các vấn đề đặt ra đối với các đô thị hiện nay đó là do nhu cầu đô thị hoá cao dẫn đến dân số thế giới sẽ tăng gấp đôi vào 2050. Thực tế này đòi hỏi cần thiết phải xây dựng đô thị thông minh hơn để đối phó với sự tăng trưởng dân số, giảm sức ép lên hạ tầng đô thị.

Có khá nhiều định nghĩa được đưa ra về một mô hình thành phố thông minh như: “Thành phố thông minh là thành phố có thể sử dụng dữ liệu để cải thiện mức độ hài lòng của cư dân”; Thành phố thông minh nghĩa là biến dữ liệu thu thập được từ cảm biến thành hành động”; Thành phố thông minh là quản lý hiệu quả năng lượng, giảm ô nhiễm, tăng cường an ninh, hay nâng chất lượng dịch vụ cung cấp cho người dân.

Tựu chung lại, đô thị thông minh sử dụng công nghệ thông tin và truyền thông để quản lý hiệu quả về năng lượng, giảm ô nhiễm, tăng cường an ninh xã hội, nâng cao chất lượng sống, chất lượng dịch vụ cung cấp cho người dân, và đảm bảo phát triển bền vững. Những yếu tố cấu thành của một thành phố thông minh bao gồm: Y tế thông minh; Giao thông thông minh; Nông nghiệp thông minh; Trung tâm điều hành thông minh; Giáo dục thông minh; Môi trường thông minh; Quản lý nước, rác thải thông minh

Trong bối cảnh đó, trí tuệ nhân tạo (AI) sẽ tạo ra tư duy mới, hơi thở mới của đô thị; giúp đem đến những hiểu biết sâu sắc, phân tích chính xác, và cung cấp thông tin đáng tin cậy từ hạ tầng dịch vụ đô thị như hệ thống giao thông, điều hành thành phố đến các dịch vụ kết nối với người dân.

Các thành phố thông minh được kết nối với nhau và được trang bị các năng lực về AI sẽ phục vụ tốt hơn với cơ sở hạ tầng thông minh hơn, có khả năng tiên đoán dự báo trước các vấn đề của thành phố. An toàn, an ninh công cộng sẽ được cải thiện. Nhà chức trách sẽ có thể hành động, hoặc có phương án để chuẩn bị hành động khi xảy ra tai nạn sự cố…

Ông Bùi Quang Ngọc, Tổng Giám đốc FPT cũng từng cho biết, trong 10 năm tới, ưu tiên số 1 vẫn là công nghệ số. AI (trí tuệ nhân tạo) cũng là 1 phần của công nghệ số và đang được FPT đẩy mạnh ứng dụng trong xây dựng thành phố thông minh.

Cuộc cách mạng công nghiệp 4.0 hứa hẹn không chỉ mang lại cơ hội to lớn mà cả thách thức, tác động đến mọi mặt đời sống kinh tế xã hội. Trong bối cảnh đó, các quốc gia đang xây dựng trên nền tảng của cuộc cánh mạng số và quản lý các hệ thống vật lý trong không gian ảo và đặc biệt là hiện nay các công nghệ nền tảng phát triển rất mạnh như điện toán đám mây, IoT, trí tuệ nhân tạo…
Sử dụng AI thế nào trong các vấn đề về đô thị thông minh?

Dưới góc độ công nghệ, xây dựng thành phố thông minh quan trọng nhất là hạ tầng công nghệ và dịch vụ, tiện ích mang trải nghiệm cao thuận tiện cho công dân và doanh nghiệp.

Ứng dụng của AI trong đô thị thông minh có khả năng tập trung chủ yếu vào ba loại ứng dụng chính: Giúp gia tăng kết nối giữa bộ máy chính quyền thành phố và người dân; Cải thiện cơ sở hạ tầng và tối ưu hoá việc sử dụng các nguồn tài nguyên này và cải thiện an toàn, an ninh công cộng ở các thành phố.

Cùng với đó, AI sẽ học cách người dân sử dụng, tương tác với thành phố. Hạ tầng dữ liệu của thành phố là nguồn tài nguyên quan trọng để các hệ thống AI có thể học, phân tích được hành vi, cách thức tương tác cũng như cảm nhận phản hồi của người dân đối với thành phố.

Ví dụ như dữ liệu sinh ra từ hệ thống bán vé tàu xe, phương tiện công cộng; các báo cáo tình hình an ninh, hình ảnh từ các hệ thống camera giám sát. Đây chính là nguồn tài nguyên đối với các công nghệ về Dữ liệu lớn, Học sâu (deep learning).

Trí tuệ nhân tạo cũng sẽ giúp tối ưu hạ tầng của đô thị, tạo ra hạ tầng kết nối, phương tiện kết nối để thành phố có thể thu thập được dữ liệu thời gian thực, từ đó đưa ra những thông tin hữu ích giúp cho cả người dân lẫn chính quyền trong việc tối ưu về hạ tầng đô thị.

Chẳng hạn, việc chia sẻ thông tin bãi đỗ xe sẽ giúp tài xế tiết kiệm thời gian, năng lượng khi di chuyển; Việc phân tích và quản lý hệ thống chiếu sáng thời gian thực, dự báo tình hình thời tiết giúp cho việc tiết kiệm năng lượng điện, nâng cao hiệu quả hoạt động.

Trí tuệ nhân tạo không phải là cái gì đó quá cao siêu, mà chính là những ứng dụng thông minh được phát triển nhằm phục vụ,
hỗ trợ, giải quyết, đáp ứng những nhu cầu của đời sống xã hội.
Chatbot –  Ứng dụng tất yếu của chính quyền điện tử, thành phố thông minh

“Chatbot” hay “Trợ lý ảo” hay “Hệ thống trả lời tự động” là những thuật ngữ mô tả cùng một nhóm công nghệ về trí tuệ nhân tạo cho phép máy tính giao tiếp với con người. Cụ thể, người dùng đưa ra các yêu cầu dưới dạng lời nói (speech) hoặc gõ chữ (text) và chương trình chatbot sẽ đáp lại một cách tương xứng và tự nhiên nhất có thể.

Hầu hết Chatbot hiện nay đều được triển khai theo mô hình điện toán đám mây (cloud-based) với bộ phận xử lý thông minh (trí tuệ nhân tạo) được cài đặt trên hạ tầng đám mây để người dùng có thể kết nối và sử dụng ở bất kể đâu, thông qua các thiết bị đầu cuối khác nhau (ví dụ: máy tính, điện thoại thông minh, tivi thông minh, đồng hồ thông minh…).

Các hãng công nghệ hàng đầu thế giới như Microsoft, Amazon, Google và gần đây là Facebook đều đang rất quan tâm và tích cực đầu tư, phát triển các nền tảng công nghệ chatbot của riêng mình với những mục tiêu khác nhau. Số lượng chatbot được đưa vào thử nghiệm, sử dụng và thương mại hóa vì thế cũng tăng đột biến.

Hiện nay trên thế giới, công nghệ chatbot đang được nhiều chính phủ quan tâm và thử nghiệm sử dụng quản lý công hay quản lý nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả tương tác và phục vụ người dân. Tuy nhiên, phạm vi, mức độ thử nghiệm của các quốc gia lại không giống nhau, mỗi nơi lựa chọn một phạm vi ứng dụng riêng. Như Nhà trắng của Mỹ sử dụng chatbot để nhận các thư đệ trình của người dân lên cựu Tổng thống Mỹ, ông Barack Obama; Cựu Ngoại trưởng Mỹ, bà Hillary Clinton đã sử dụng công nghệ này trong toàn bộ thời gian của chiến dịch tranh cử tổng thống 2017 của mình để trả lời các thắc mắc và câu hỏi của cử tri.

Trong khi đó, Chính phủ Hà Lan thử nghiệm chatbot vào ngành Cảnh sát để tiếp nhận các đơn thư, phản ánh và tố giác của người dân; Singapore lại ứng dụng chatbot ở cả hai cấp độ: cấp độ cao với các chatbot đại diện cho các Bộ để tương tác với người dân và ở cấp độ trực tiếp với chatbot cung cấp các dịch vụ công trực tuyến cho người dân.

Hiện nay trên thế giới, công nghệ chatbot đang dược nhiều chính phủ quan tâm và thử nghiệm sử dụng quản lý công hay quản lý
nhà nước nhằm nâng cao hiệu quả tương tác và phục vụ người dân.

Khi ứng dụng công nghệ chatbot vào quản lý nhà nước, mỗi chính quyền có thể lựa chọn để khai thác một hoặc nhiều ưu điểm của chatbot. Một cách tổng quan, chatbot mang đến ba kênh tương tác mới bao gồm: kênh thông tin, quảng bá, kênh giao tiếp và kênh giao dịch, dịch vụ. Mỗi kênh tương tác này có những lợi ích riêng.

Ở vai trò là Kênh thông tin, quảng bá, thông qua chatbot, chính quyền có thể cung cấp đến người dân và khách đến với địa phương mình những tin tức, thông tin sự kiện và nội dung quảng bá kịp thời nhất và hợp lý nhất.

Kịp thời vì ngay khi thông tin được phát hành, chatbot sẽ lập tức đẩy thông báo hiển thị trên các thiết bị kết nối Internet (ví dụ: điện thoại thông minh) của người dùng. Hơn nữa, khác với tin nhắn điện thoại, các thông báo thông qua chatbot có khả năng chứa được nhiều thông tin hơn (bao gồm cả hình ảnh, video minh họa) và có thể điều hướng người dùng đến các nguồn thông tin đầy đủ hơn.

Thứ hai, hợp lý vì chatbot có thể biết được chính xác bối cảnh (ví dụ: vị trí địa lý) và sở thích của từng người dùng để cung cấp các nội dung mà người dùng ấy thật sự quan tâm.

Đồng thời, với chatbot, chính quyền sẽ tạo ra một kênh giao tiếp hiệu quả với người dân. Vì là tự động, kênh này có khả năng tiếp nhận một lượng lớn yêu cầu của người dân cùng một lúc hoặc trong một khoản thời gian ngắn, và có thể phản hồi các yêu cầu bất kỳ thời điểm nào trong ngày và bất kỳ ngày nào trong tuần.

Những lợi thế này sẽ giúp giảm tải cho nhân viên của các trung tâm hỗ trợ thông tin, đặc biệt vào những thời điểm mà nhu cầu tương tác của người dân tăng cao.

Ngoài ra, người dân cũng sẽ cảm thấy thoải mái và tiện dụng hơn khi giao tiếp với chính quyền thông qua chatbot. Rõ nhất là người dân không còn mất thời gian để tìm xem người nào hoạc số điện thoại nào gọi đến để có thể có được thông tin mong đợi.

Bên cạnh đó, đây còn là kênh giao dịch, dịch vụ hiệu quả. Chính quyền có thể triển khai các dịch vụ công và các dịch vụ của bên thứ ba lên chatbot của minh. Người dân có thể tìm hiểu các dịch vụ và tiến hành thực hiện các giao dịch (hoặc phần lớn giao dịch) trực tiếp trên chatbot. Sau khi thực hiện các giao dịch với chính quyền, chatbot sẽ giúp người dùng theo dõi tiến độ thực hiện của các giao dịch với chính quyền.

Trong những năm qua, chính quyền thành phố không ngừng đầu tư xây dựng và mở rộng Chính quyền điện tử tại Đà Nẵng với thành tích 7 năm liền đứng đầu cả nước về chỉ số ICT – chỉ số sẵn sàng ứng dụng Công nghệ thông tin. Đà Nẵng đã xây dựng thành công Hệ thống thông tin chính quyền điện tử, trong đó bao gồm một nền tảng ứng dụng trực tuyến cung cấp nhiều dịch vụ hữu ích cho người dân, từ các dịch vụ công trực tuyến đến các ứng dụng cho phép người dân góp ý, phản ánh các vấn đề xã hội còn tồn tại.

Để tiếp tục duy trì vị thế này, thành phố cũng đã xác định tiếp tục đầu tư mạnh vào chính quyền điện tử và cụ thể là vào thành phố thông minh. Một thành phố thông minh không đơn thuần là nơi mà nhiều công nghệ cao được đưa vào áp dụng, mà còn phải là một đô thị hiện đại với chất lượng cuộc sống của người dân luôn được đảm bảo và nâng cao, mức độ tương tác và tham gia của người dân luôn được chú trọng và tăng cường.

Vì vậy, công nghệ chatbot chính là một lựa chọn tất yếu của Đà Nẵng. Tuy nhiên, đối với một công nghệ mới như chatbot, với khả năng và phạm vi áp dụng rộng, cần có một lộ trình triển khai phù hợp và cần thiết phải có bước thử nghiệm. Trước hết, công nghệ chatbot được đề xuất thử nghiệm trước vào lĩnh vực du lịch, quảng bá thông tin về thành phố (ví dụ: sự kiện, đi lại, cư trú, ăn uống, địa danh…).

Công nghệ chatbot tương đối mới ở Việt Nam, số lượng công ty hoạt động trong lĩnh vực này còn rất ít. Tại Đà Nẵng, một trong những doanh nghiệp khởi nghiệp do Vườn ươm doanh nghiệp Đà Nẵng (DNES) ươm tạo, Công ty cổ phần Hekate đã làm chủ được công nghệ này và đang phát triển các ứng dụng liên quan.

Nhằm khuyến khích và thúc đẩy khởi nghiệp công nghệ cao tại Đà Nẵng, DNES cũng đã đề xuất thành phố giao DNES cùng với Hekate thực hiện đề án ứng dụng thử nghiệm công nghệ chatbot vào xây dựng chính quyền điện tử, thành phố thông minh. Hệ thống chatbot phục vụ chính quyền điện tử thành phố Đà Nẵng sẽ được triển khai theo mô hình điện toán đám mây cho phép người dùng kết nối từ nhiều loại thiết bị khác nhau, trên môi trường Facebook, cụ thể là nền tảng giao tiếp Messenger của mạng xã hội này.

Các chức năng chatbot được đề xuất sử dụng tại thành phố Đà Nẵng bao gồm: Chức năng thông tin (Tự động cung cấp/hướng dẫn người dùng thông tin về thành phố Đà Nẵng và thông tin dịch vụ tại thành phố); Chức năng truyền thông (khuyến khích người sử dụng quảng bá, truyền thông hình ảnh thành phố hoặc một sự kiện quan trọng của thành phố); Chức năng tin tức (Nhận tin tức/ sự kiện quan trọng về thành phố); Chức năng chuyển yêu cầu (Đối với một số câu hỏi/yêu cầu mà chatbot không được huấn luyện hoặc không đủ dữ liệu để trả lời, chatbot sẽ chuyển câu hỏi/yêu cầu đến một nhân sự có khả năng trả lời, ví dụ Trung tâm thông tin dịch vụ công…

Bên cạnh đó còn có chức năng thống kê và phân tích (cung cấp báo cáo thống kê và phân tích dữ liệu sử dụng chatbot, trích xuất ra các thông tin quan trọng); Chức năng đa ngôn ngữ (nhận diện ngôn ngữ của người dùng và trả lời theo ngôn ngữ đó); Chức năng định vị người dùng (định vị vị trí địa lý của người dùng để cung cấp thông tin và dịch vụ phù hợp nhất đến người dùng).

Hệ thống chatbot phục vụ cho Chính quyền điện tử Đà Nẵng sẽ được thiết kế và phát triển độc lập để đảm bảo dữ liệu được quản lý riêng và an toàn hơn, cũng như việc chuyển giao hay tích hợp sẽ dễ dàng hơn.

Ngoài ra, hệ thống này cũng có khả năng mở rộng cao sẽ cho phép tích hợp chatbot lên các nền tảng khác bao gồm cả các website của thành phố (Cổng thông tin thành phố, Hệ thống thông tin chính quyền điện tử…) cũng như cho phép bổ sung thêm các chức năng mới (tích hợp dịch vụ công, cung cấp thông tin về giao thông đô thị, khảo sát trực tuyến, thông tin liên lạc các sở ban ngành, tìm kiếm đa website…).

Trong tháng 4 vừa qua, Sở Du lịch TP Đà Nẵng đã hợp tác cùng Công ty cổ phần công nghệ Hekate xây dựng, phát triển và thí điểm kênh tra cứu thông tin du lịch tự động mới trên tin nhắn đầu tiên tại Việt Nam, có tên Chatbot Danang Fanstaticity. Hiện nay, so với các Chatbot thông thường khác đang hoạt động tại Việt Nam, Chatbot Danang FantastiCity đã được cập nhật và phát triển thêm nhiều tính năng mới và mang lại nhiều thú vị cho du khách.

Sau khi ứng dụng Chatbot được đưa vào sử dụng, các kênh thông tin của du lịch thành phố được kết nối với nhau mạnh mẽ hơn và hướng người dùng đến kênh thông tin phù hợp hơn. Ngoài ra, với những tính năng ưu việt của Chatbot, số lượng người dùng tương tác đang ngày một tăng và đem lại nhiều phản hồi tích cực từ người dân và du khách.
Từ bước mở đường này, Trí tuệ nhân tạo sẽ tiếp tục được ứng dụng trong các lĩnh vực ưu tiên xây dựng thành phố thông minh tại Đà Nẵng như Giao thông, Y tế, Giáo dục, Môi trường…Do đó, những phương thức tiếp cận, ứng dụng Trí tuệ nhân tạo trong xây dựng đô thị thông minh là một trong những mối quan tâm của TP Đà Nẵng trên lộ trình xây dựng chính quyền điện tử, thành phố thông minh và sẵn sàng “hội nhập” với cuộc cách mạng công nghiệp 4.0.

Ngày 16/11 tới đây, Tạp chí điện tử Thông tin và Truyền thông Đà Nẵng (trực thuộc Sở Thông tin và Truyền thông TP Đà Nẵng) phối hợp với Công ty khởi nghiệp về Chatbot – Hekate và BTC Devfest 2018 sẽ tổ chức Tọa đàm với chủ đề “Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) trong xây dựng TP thông minh”.

Tọa đàm được tổ chức với 3 mục đích chính: Giới thiệu khái niệm “Trí tuệ nhân tạo” và những phương thức tiếp cận, ứng dụng Trí tuệ nhân tạo trong xây dựng thành phố thông minh (trên các lĩnh vực ưu tiên: Hành chính công, Giáo dục, Y tế, Giao thông, Du lịch, Môi trường…);

Tạo diễn đàn tương tác, kết nối giữa các đơn vị, doanh nghiệp nghiên cứu, ươm tạo, cung cấp giải pháp về Công nghệ thông tin, Trí tuệ nhân tạo với các đơn vị, tổ chức, cơ quan Nhà nước có vai trò tham mưu, đề xuất, hoạch định lộ trình, khung kiến trúc xây dựng TP thông minh tại Đà Nẵng.

Liên kết, tạo tiền đề cho sự kiện Ngày hội lập trình viên Miền Trung 2018 – GDG DevFest MienTrung 2018 (do Vườn ươm Doanh nghiệp Đà Nẵng (DNES) phối hợp với Trung tâm Phát triển hạ tầng công nghệ thông tin Đà Nẵng và nhóm cộng đồng Google Developer Group tổ chức) liên quan đến chủ đề xây dựng thành phố thông minh, diễn ra từ ngày 30/11-2/12/2018.

Theo ICT DaNang

Trả lời

Email của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *